महाराष्ट्र दिन

जय महाराष्ट्र!

शिवबा स्थापित स्वराज्य हे।

शंभू राजे रक्षित सुराज्य हे ।।

इतिहासाच्या पराक्रमांचा;

सह्याद्री सदैव साक्ष्य असे।। ---तुजसाठी

 ~~~ हे मराठमोळ्या महाराष्ट्रा ॥ १ ॥

सळसळ उसळती समुद्र लाटा।

 धूवूनिया जाती महाराष्ट्र माथा ।।

 संत भूमी विठ्ठलाची गाथा;

केल्या कैक कौतुक कविता ।। --- तुजवरी

 ~~~हे मराठमोळ्या महाराष्ट्रा ॥२॥

इथे मिसळती सहज सर्वजण ।

 कलेची होते येथे उघडण ।। 

विनम्रतेचे धडे सोबती;

शौर्याचेही लढे शोभती।। ---तुज पोटी

 ~~हे मराठमोळ्या महाराष्ट्रा ॥ ३ ॥

        आज, 61 वा महाराष्ट्र दिन साजरा करत आहोत, हा दिवस आपल्या लाडक्या राज्याच्या निर्मितीचा दिवस आहे. या शुभ प्रसंगी मी महाराष्ट्रातील तमाम जनतेला माझ्या हार्दिक शुभेच्छा आणि मनःपूर्वक शुभेच्छा देतो.

         महाराष्ट्र ही समृद्ध संस्कृती, वारसा आणि विविधतेने नटलेली भूमी आहे. हे असे राज्य आहे ज्याने महान नेते, विचारवंत आणि द्रष्टे यांना जन्म दिला आहे ज्यांनी आपल्या राष्ट्राच्या वाढीसाठी आणि विकासात मोठे योगदान दिले आहे. छत्रपती शिवाजी महाराजांपासून ते लोकमान्य टिळकांपर्यंत, डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांपासून ते जेआरडी टाटांपर्यंत, महाराष्ट्राने जगावर अमिट ठसा उमटवणारी काही उत्कृष्ट मने आणि व्यक्तिमत्त्वे निर्माण केली आहेत.

          आज आपण महाराष्ट्र दिन साजरा करत असताना आपल्या राज्याची प्रगती आणि उपलब्धी यावर चिंतन करण्यासाठी थोडा वेळ काढला पाहिजे. महाराष्ट्र हे भारतातील सर्वात समृद्ध आणि गतिमान राज्य म्हणून उदयास आले आहे. हे उद्योग, वाणिज्य आणि नवनिर्मितीचे केंद्र आहे आणि आपल्या देशाच्या अर्थव्यवस्थेच्या वाढीसाठी महत्त्वपूर्ण योगदान दिले आहे.

          तथापि, आपण हे देखील मान्य केले पाहिजे की अजूनही अनेक आव्हाने आहेत ज्यांवर आपल्याला मात करायची आहे. आपल्याला अधिक समावेशक आणि न्याय्य समाज निर्माण करण्याच्या दिशेने काम करण्याची गरज आहे, जिथे प्रत्येक नागरिकाला मूलभूत सुविधा आणि संधी उपलब्ध असतील. आपण गरिबी, बेरोजगारी आणि सामाजिक विषमता यांसारख्या समस्यांना तोंड द्यावे लागेल आणि आपल्या मुलांचे चांगले भविष्य घडविण्याच्या दिशेने काम केले पाहिजे.

         या महाराष्ट्र दिनी, आपण एकता, विविधता आणि प्रगती या मूल्यांप्रती आपली बांधिलकी पुन्हा करू या. सर्वसमावेशक, शाश्वत आणि समृद्ध असे राज्य निर्माण करण्यासाठी आपण काम करूया. आधुनिक, पुरोगामी आणि चैतन्यशील राज्य कसे असू शकते याचे ज्वलंत उदाहरण असलेला महाराष्ट्र घडवण्यासाठी आपण प्रयत्न करूया.

         महाराष्ट्र राज्याच्या स्थापनेच्या स्मरणार्थ दरवर्षी १ मे रोजी महाराष्ट्र दिन साजरा केला जातो. 1 मे 1960 रोजी भारतीय संसदेने बॉम्बे पुनर्रचना कायदा 1956 मध्ये मंजूर केल्यानंतर महाराष्ट्र राज्याची स्थापना झाली. या कायद्याने भाषिक आणि सांस्कृतिक भेदांवर आधारित बॉम्बे या द्विभाषिक राज्याची महाराष्ट्र आणि गुजरात या दोन स्वतंत्र राज्यांमध्ये विभागणी केली.

         महाराष्ट्राच्या वेगळ्या राज्याची मागणी प्रदीर्घ काळापासून होत होती, महाराष्ट्र समिती या राजकीय संघटनेने मराठी भाषिक राज्याच्या निर्मितीसाठी चळवळीचे नेतृत्व केले होते. समितीच्या प्रयत्नांना डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांसारख्या प्रमुख नेत्यांनी पाठिंबा दिला, ज्यांनी असा युक्तिवाद केला की मुंबईतील मराठी भाषिक लोकांशी रोजगार आणि शिक्षणाच्या संधींच्या बाबतीत भेदभाव केला जात आहे.

         अनेक वर्षांच्या निदर्शने आणि वाटाघाटीनंतर, भारत सरकारने शेवटी महाराष्ट्राचे स्वतंत्र राज्य निर्माण करण्यास सहमती दर्शवली, ज्याची राजधानी मुंबई असेल. 1 मे 1960 रोजी अधिकृतपणे राज्याची स्थापना झाली आणि महाराष्ट्राचे पहिले मुख्यमंत्री यशवंतराव चव्हाण यांनी शपथ घेतली.

          तेव्हापासून, राज्याच्या निर्मितीचे स्मरण करण्यासाठी आणि भारताच्या वाढीसाठी आणि विकासासाठी तेथील लोकांच्या योगदानाचा सन्मान करण्यासाठी दरवर्षी महाराष्ट्र दिन साजरा केला जातो. हा दिवस राज्यभर सांस्कृतिक कार्यक्रम, परेड आणि ध्वजारोहण समारंभांद्वारे चिन्हांकित केला जातो.

         शेवटी, मी पुन्हा एकदा या विशेष दिवशी सर्व महाराष्ट्रातील जनतेला माझ्या हार्दिक शुभेच्छा देऊ इच्छितो. आपण आपली समृद्ध संस्कृती, वारसा आणि विविधता साजरी करूया आणि आपले आणि आपल्या मुलांचे चांगले भविष्य घडवण्याच्या दिशेने कार्य करूया.  

जय महाराष्ट्र!